Sterrenbeeld Boogschutter (Sagittarius)
Beschrijving
Het sterrenbeeld Boogschutter is het meest zuidelijke sterrenbeeld van de dierenriem. Het ligt tussen Steenbok en Schorpioen. Door zijn zeer zuidelijke ligging is hij niet erg gemakkelijk waar te nemen vanuit Duitsland.
Boogschutter is een van de 48 klassieke sterrenbeelden uit de oudheid en ligt op de ecliptica.
Kerngegevens sterrenbeeld Boogschutter
Helderste ster (helderheid): Kaus Australis (1,9m)
Oppervlakte: 867.432 deg² (rang 15)
Naburige sterrenbeelden:
Arend, Schild, Slangestaart, Slangendrager, Schorpioen, Zuiderkroon, Telescoop, Indiaan, Microscoop, Steenbok
Mythologie Boogschutter
Voor de Babyloniërs symboliseerden de sterren van Boogschutter een god met een leeuwenkop en vleugels (Pabilsang). De Indianen en de oude Egyptenaren zagen een boogschutter of ruiter in de sterren van Boogschutter. In de loop van de tijd werd het sterrenbeeld verschillende keren opnieuw geïnterpreteerd, zodat nu eens een Centaurus met boog in Boogschutter werd gezien, dan weer een Centaurus zonder boog, en dan weer helemaal geen Centaurus maar bijvoorbeeld Krotos.
In latere tijdperken kreeg de Centaurus met boog weer de overhand bij het afbeelden van het sterrenbeeld Boogschutter.
Cheiron
In de Griekse mythologie wordt het sterrenbeeld vaak geassocieerd met de Centaurus Cheiron. Hij was een goede boogschutter en schoot ook een Pijl naar de Schorpioen die de jager Orion stak. Maar omdat Cheiron al als Centaurus aan de hemel te zien is, zijn er terechte twijfels over deze interpretatie.
Krotos
Krotos, die beschouwd werd als de uitvinder van het boogschieten, was een energieke en vrolijke kerel. Hij hield van het gezelschap van de muzen, van kunst en zang. Net als het boogschieten zou hij het applaus hebben uitgevonden uit enthousiasme voor de prestaties van de nimfen.
Uit dankbaarheid legden de Muzen een erekrans aan zijn voeten en vroegen Zeus om Krotos te vereeuwigen aan de sterrenhemel als het sterrenbeeld Boogschutter. De Zuidelijke Kroon vond ook zijn weg naar de hemel en stelde de erekrans van de Muzen voor.
Bijzondere sterren in het sterrenbeeld Boogschutter
In Amerika wordt het sterrenbeeld vaak een “theepot” genoemd, omdat de omtrek van Boogschutter ook doet denken aan een bolvormige theepot met deksel.
Kaus Australis (Epsilon Sagittarii) is de helderste ster in Boogschutter. Het is een blauwe reus en schijnt op 1,9 meter. De op één na helderste ster in Boogschutter is ook een blauwe reus – Nunki (Sigma Sagittarii) schittert op 2,05m.
Dubbele sterren
Waarschijnlijk de meest opmerkelijke dubbelster in Boogschutter is V Sagittarii. Het is een optische dubbelster die met een kleine Telescoop kan worden waargenomen. Het bijzondere aan V Sagittarii is echter dat zijn helderheid de afgelopen eeuw is vertienvoudigd. Er wordt voorspeld dat dit zo zal blijven en dat V Sagittarii rond 2083 de helderste ster aan de nachthemel zal zijn.
Feiten over de Boogschutter
- Karakteristieke vorm: Het sterrenbeeld Boogschutter heeft een karakteristieke vorm die vaak wordt afgebeeld als een boogschutter die een boog buigt. De boog van de boogschutter is gemakkelijk te herkennen en strekt zich uit over de hemel.
- Heldere sterren: Het sterrenbeeld Boogschutter bevat enkele van de helderste sterren aan de zuidelijke hemel, waaronder Antares (Alpha Scorpii), een opvallende rode superreus en een van de helderste sterren aan de nachthemel. Antares wordt vaak het”hart van Schorpioen” genoemd, omdat hij dicht bij het sterrenbeeld Schorpioen staat.
- Mythologie: In de Griekse mythologie wordt het sterrenbeeld Boogschutter vaak geassocieerd met de Centaurus Chiron, die een groot leraar en genezer was. Chiron wordt vaak afgebeeld als boogschutter en staat bekend om zijn wijsheid en vaardigheden.
- Locatie aan de hemel: Het sterrenbeeld Boogschutter ligt naar het centrum van de Melkweg en is daarom rijk aan sterren, sterrenhopen en nevels. Het is het best zichtbaar in de zomer op het noordelijk halfrond en in de winter op het zuidelijk halfrond.
- Deep Sky-objecten: Het sterrenbeeld Boogschutter bevat veel indrukwekkende deepsky-objecten, waaronder de beroemde Lagunanevel (M8) en de Trifidennevel (M20), beide nevels met open sterrenhopen. Deze objecten zijn erg populair bij sterrenkijkers en astronomen.
- Observatietip: Het sterrenbeeld Boogschutter is een favoriete bestemming voor sterrenkijkers vanwege de opvallende sterren en rijke selectie van deepskyobjecten. Met een Telescoop kun je veel fascinerende details in dit deel van de hemel ontdekken.
- Culturele betekenis: Het sterrenbeeld Boogschutter heeft in verschillende culturen een symbolische betekenis gehad en werd vaak beschouwd als een teken van wijsheid en kennis. Het is ook een teken van de dierenriem in de westerse astrologie en wordt geassocieerd met bepaalde persoonlijkheidskenmerken.
Boogschutter vinden aan de sterrenhemel
Boogschutter kan alleen in de zomer worden waargenomen en komt net als Schorpioen maar net voorbij de zuidelijke horizon. Hij staat direct links van Schorpioen en de Melkweg loopt er doorheen.
